Środowiskowe Domy Samopomocy - strona główna
Dziś mamy: 2014.04.19, imieniny obchodzą: Adolf, Tymon

System kształcenia osób z wadą słuchu

Zgodnie z zarządzeniem nr 29 Ministra Edukacji Narodowej dnia 4 października 1993 r. dziecko z wadą słuchu może kształcić się w:

  • przedszkolu lub szkole specjalnej
  • oddziale specjalnym w przedszkolu lub klasie specjalnej w szkole publicznej
  • oddziale integracyjnym w przedszkolu lub szkole publicznej
  • przedszkolu lub szkole integracyjnej
  • klasie terapeutycznej
  • indywidualnie

 

Z pisma Standardowych Zasad Wyrównywania Szans Osób z Niesprawnościami wynika, iż dziecko niepełnosprawne powinno pobierać naukę razem z dziećmi zdrowymi, jednak jeśli ta forma kształcenia nie jest możliwa, wtedy dopuszczalna jest inna. Dodając, że osoba niesłysząca może korzystać z pomocy tłumacza, a jej kształcenie powinno przebiegać w szkole specjalnej lub oddzielnej klasie szkoły masowej.

Polskie prawo oświatowe podziela tą opinię, jednak należy traktować osobno kształcenie integracyjne dzieci słabosłyszących i dzieci niesłyszących.

 

Wychowanie dzieci niesłyszących  w wieku przedszkolnym

Przez pierwsze trzy lata życia dziecka niesłyszącego jest ono wychowywane w domu, otaczane troska i miłością. Dopiero w czwartym roku życia dziecko rozpoczyna naukę w przedszkolu specjalnym, od którego wymaga się:

  • „zapewnienia dziecku niesłyszącemu odpowiedniego rozwoju fizycznego i zdrowotnego;
  • zapewnienia dziecku niesłyszącemu takiego rozwoju psychicznego jak słyszącemu, a zwłaszcza przyswojenia wiadomości i umiejętności związanych z życiem otaczającego je środowiska;
  • zapewnienia dziecku niesłyszącemu podstawowych umiejętności odczytywania z ust i posługiwania się mową w zakresie znanych mu, spotykanych w życiu codziennym wyrazów i zdań”

[Z. Sękowska, Wprowadzenie do pedagogiki specjalnej, Warszawa 1998]

 

W Polsce ok. 90% dzieci słabosłyszących pobiera naukę w szkołach masowych, jednak często nauczyciele nie są przygotowani, a także wyposażenie klas w odpowiedni sprzęt techniczny nie spełnia wymogów.

Trudniejsza jest jednak edukacja w szkołach masowych dzieci ze znacznym i głębokim ubytkiem słuchu, które wybrały tą szkołę w wyniku nacisku rodziców, by być bliżej domu.  Bogdan Szczepankowski przytacza „określone warunki udanej integracji szkolnej dziecka z uszkodzonym słuchem” według Armin Lowe:

  • wczesne wykrycie, wczesna diagnozę i wczesne wychowanie oralno – słuchowe w warunkach domowych,
  • dostarczenie dwóch aparatów słuchowych zausznych bezpośrednio po stwierdzeniu wady słuchu,
  • używanie aparatów słuchowych codziennie i przez cały dzień,
  • nieznaczne tylko różnice pomiędzy dzieckiem z uszkodzonym słuchem a jego słyszącymi kolegami pod względem: rozwoju słuchowego, wieku rozwojowego, rozwoju języka, chęci uczenia się, sprawności w czytaniu itd.,
  • przynajmniej przeciętną inteligencję,
  • korzystne cechy osobowości i gotowość do nawiązywania kontaktów,
  • poziom kompetencji języka mówionego, który pozwoli przypuszczać, że dziecko poradzi sobie z wymaganiami szkolnymi,
  • zdolność korzystania z instrukcji udzielanych wszystkim uczniom przy wprowadzaniu nowego materiału,
  • możliwość korzystania z porad ekspertów, którzy konsultują dziecko i jego rodzinę, nadzorują jego edukacje i oferują niezbędną pomoc dziecku i jego nauczycielom,
  • pomoc ze strony rodziców i innych członków rodziny.

[Za A. Lowe, Wybór pism., tłum. M. Góralówna, Warszawa – Szczecin 1990, s. 220 – 221 [w:] B. Szczepankowski, Niesłyszący – głusi – głuchoniemi. Wyrównywanie szans., Warszawa 1999]

 

Bogdan Szczepankowski proponuje dodać jeszcze jeden warunek, jakim jest „życzliwość otoczenia szkolnego – nauczycieli i kolegów”. Jeśli dziecko już na początku edukacji przystosuje się do środowiska szkolnego istnieje możliwość ukończenia szkoły. Jednak istnieje też duże ryzyko niepowodzenia, gdy dziecko nie otrzyma promocji do kolejnej klasy, w skutek czego zmieni się jego wcześniej znane środowisko.

Ciężki jest także okres zakończeniu edukacji w szkole podstawowej, kiedy uczeń musi przystosować się do nowego otoczenia, które nie wie jak postępować w towarzystwie osoby niesłyszącej. Osoby niesłyszące mają też problemy ze swobodnym kontaktem z osobą słyszącą, czują się niepewnie, zdarzają się także przejawy negatywnych postaw. Prawidłowa integracja niesłyszących powinna opierać się na przygotowaniu do integracji zarówno w świecie niesłyszących, jak i słyszących. Aprobata dziecka niesłyszącego świadczy o aprobacie osoby dwujęzycznej, przy czym narodowy język jest drugim językiem.

 

Szkoły specjalne

Specjalny program nauczania obejmuje kształcenie dzieci niesłyszących, zaś dzieci słabosłyszące realizują program nauczania szkoły masowej, jednakże odpowiednio dopasowany do ich możliwości. Nauczaniem zajmuję się wykwalifikowana specjalistycznie kadra, czyli surdopedagodzy. Istotna jest także współpraca surdopedagogów z kadrą internatu, rodzicami, psychologiem, logopedą, otolaryngologiem, konserwatorem aparatury korekcyjnej.

Dziecko niesłyszące zazwyczaj uczęszcza do szkoły specjalnej i opuszcza rodzinny dom, zamieszkując w internacie należącym do ośrodka szkolno – wychowawczego, co nie sprzyja utrzymywaniu więzi emocjonalnej z rodzicami. W tego typu placówce kształci się znaczna część dzieci ze znacznym i głębokim uszkodzeniem słuchu.

 

Kształcenie integracyjne

W kształceniu integracyjnym osób z uszkodzonym słuchem występują bariery w komunikowaniu się, zdarzają się również braki specjalistycznej wiedzy wśród nauczycieli.

Zauważalna jest także niechęć ze strony szkól masowych i integracyjnych w przyjmowaniu do swoich placówek dzieci z uszkodzonym słuchem w stopniu głębokim. Często zdarza się także, że dziecko z wadą słuchu nie radzi sobie w tego typu szkołach i przenosi się do szkoły dla niesłyszących. W tych placówkach niemożliwa jest także nauka dzieci głuchoniemych.

Celem kształcenia niesłyszącego dziecka jest zintegrowanie go ze słyszącymi, zatem powinien on opanować język narodowy, by móc się z nimi porozumieć, postępować według zasad obowiązujących w społeczeństwie, nie ograniczając przy tym swoich praw obywatelskich.

 

Kształcenie zawodowe

Oferta kształcenia zawodowego jest zbyt mała, niedostosowana do potrzeb i zainteresowania młodzieży niesłyszącej, a także do aktualnej sytuacji na rynku pracy. Uczniowie powinni mieć możliwość wyboru  spośród większej ilości zawodów, ponieważ nie posiadają przeciwwskazań co do ich wykonywania.

 

Kształcenie na poziomie wyższym

Odbywa się ono w warunkach integracyjnych. Analizowane jest w dwóch grupach:

1)      przeważnie osoby słabosłyszące i niesłyszące kształcone w systemie integracyjnym, które posługują się mową werbalną i odbierają ją wzrokiem i słuchem,

2)      osoby niesłyszące kształcone w szkołach dla niesłyszących, które porozumiewają się językiem migowym.

Problemy osób niesłyszących „ograniczają się zazwyczaj do utrudnionej percepcji głosu ludzkiego w pomieszczeniach zbiorowego użytku”. Jednak dzięki indywidualnym aparatom słuchowym i urządzeniom wspomagającym problemy te zmniejszają się.

Osoby niesłyszące mają zaś większe problemy. Studia podejmują tylko osoby najzdolniejsze, które mogły w tym samym czasie co osoby słyszące zrealizować program nauczania szkoły średniej.

Kolejnym problemem jest komunikowanie się. Często osoby te potrzebują pomocy tłumacza języka migowego.

Problemem tez staje się korzystanie z literatury naukowej, która jest mniej zrozumiała. Osoby niesłyszące potrzebują także lektoratów z języka polskiego, które pomogą im lepiej rozumieć literaturę.

Monika Kozicka

 

Bibliografia:

1.Szczepankowski B., Niesłyszący – głusi – głuchoniemi. Wyrównywanie szans., Warszawa 1999, s. 216-217, 221,  236-239, 242-243

2. Sękowska Z., Wprowadzenie do pedagogiki specjalnej, Warszawa 1998, s. 195-196

3. Eckert U., Pedagogika niesłyszących i niedosłyszących – surdopedagogika, [w:] red. W. Dykcik, Pedagogika specjalna, Poznań 2001, s. 175

 

 

 

Brak komentarzy do: “System kształcenia osób z wadą słuchu”

Dodaj komentarz:

`

 

Poradnik

Artykuły

Podział na województwa

Polecane obiekty

ŚDS w Krośnie

ŚDS w Krośnie

Środowiskowy Dom Samopomocy przy ulicy Kletówka 7a, został utworzony Uchwałą NR XL VIII/1066/2002 Rady Miasta Krosna z dnia 7 października 2002 roku. Celem działalności jest świadczenie usług opiekuńczych osobom z …

ŚDS w Olsztynie (Królowej Jadwigi )

ŚDS w Olsztynie (Królowej Jadwigi )

Środowiskowy Dom Samopomocy „Dworek” jest placówka pobytu dziennego, przeznaczoną dla osób z zaburzeniami psychicznymi. Zapewniamy pomoc przy rozwiązywaniu problemów życia codziennego poprzez udział w treningach przygotowujących do sam

Sonda

Jak podoba Ci się nasza strona?

Newsletter

Newsletter

Jeżeli chcesz otrzymywać najnowsze wiadomości z naszego serwisu, zapisz się!

Tagi

Najnowsze ogłoszenia

Wrocław. Szkolenie „Drama w terapii i edukacji” 26.05.2014

Zapraszamy Państwa do wzięcia udziału w szkoleniu pt.: „Drama w terapii i edukacji” Celem warsztatów jest przygotowanie instruktorów, terapeutów instytucji pomocy i integracji społecznej, pedagogów, psychologów, studentów do umiej

Warszawa. Szkolenie „Drama w terapii i edukacji” 19.05.2014

Zapraszamy Państwa do wzięcia udziału w szkoleniu pt.: „Drama w terapii i edukacji” Celem warsztatów jest przygotowanie instruktorów, terapeutów instytucji pomocy i integracji społecznej, pedagogów, psychologów, studentów do umiej

Najnowsze na forum

No items, feed is empty.

Ta strona wykorzystuje pliki cookies m.in. do celów statystycznych. Jeśli nie wyrażasz na to zgody, wyłącz obsługę cookies w ustawieniach swojej przeglądarki.

Zaakceptuj cookies Więcej informacji